د افغان کرکټ د مینه‌والو کورEnglish ↗
افغان اتلان
کورپاڼه خبرونه

د ترافیکي پېښو په یاد ورځ؛ د طالب منګل او صالح محمد خلیق ادبي میراثونه راژوندي شول

افغان اتلان · پښتو
تازه خبرونه — Afghan Atalan

د ترافیکي پېښو د قربانیانو د یاد نړیوالې ورځې په مناسبت افغان فرهنګیانو د هغو دوو نوموتو شاعرانو او لیکوالانو یاد تازه کړی چې په سړکونو کې یې خپل ژوند له لاسه ورکړی دی. طالب منګل څو اوونۍ مخکې د خوست–کابل پر لویه لار په یوه پېښه کې ووژل شو، په داسې حال کې چې صالح محمد خلیق تېر کال په مزارشریف کې د ترافیکي پېښې قرباني شوی و.

لیکوال او شاعر پیرمحمد کاروان وايي، د طالب منګل مړینه یوازې د هغه د کورنۍ لپاره نه، بلکې د افغانستان د ادبیاتو لپاره هم ستره ضایعه ده. د هغه په وینا، منګل یو شاعر، لیکوال او تکړه ژورنالیست و او د خپلو تازه چاپ شوو دوو شعري ټولګو د ترلاسه کولو لپاره کابل ته روان و.

د منګل ورور، ډاکټر مجاهدالله جبران، ویلي چې پېښه د اکتوبر پر نهمه د پکتیا او لوګر ترمنځ د التمور په سیمه کې شوې ده. د هغه په خبره، د منګل موټر له سړکه اوښتی او نوموړي په همدې پېښه کې ژوند بایللی دی. څلوېښت کلن منګل درې ماشومان پرېښي؛ دوه زامن یې شپږ نیم او څلور کلن او یوه لور یې دوه کلنه ده.

طالب منګل د خوست د شیخ زاهد پوهنتون د ادبیاتو پوهنځي د پښتو څانګې فارغ و او په همدې برخه کې یې د ماسټرۍ زده کړې کولې. د هغه د شعر، ادبي نثر، ناول او نقد څلور کتابونه چاپ شوي وو، چې «سپوږمۍ ژاړي»، «زر کرښې»، «دوه پېغلې» او «شنه غمي والا جلکۍ» پکې شامل دي. د پښتو املا د زده کړې څو کتابونه یې هم خپاره کړي وو او سږ کال یې د جنید بنسټ د شعر لپاره لومړۍ جایزه ترلاسه کړې وه. هغه په خوست کې له سیمه‌ییزو رسنیو سره کار کړی او د تېر جمهوري نظام پر مهال د خوست د ولایت مقام ویاند هم پاتې شوی و.

لیکوال وهاب مجیر د صالح محمد خلیق یاد هم تازه کړی دی. خلیق شاعر، لیکوال، ژورنالیست، څېړونکی او د بلخ د اطلاعاتو او فرهنګ پخوانی رییس و. نوموړی اویا کلن و، د بلخ پوهنتون د ادبیاتو پوهنځي کې یې دري ادبیات لوستي او په همدې برخه کې یې ماسټري هم کړې وه. د هغه لسګونه اثار د شعر، نقد، څېړنې او ژباړې په برخو کې چاپ شوي وو، چې «سلام به آفتاب» او «کاج بلند سبز» یې له لومړنیو اثارو څخه دي.

د ملګرو ملتونو له خوا د ترافیکي پېښو د قربانیانو د یاد نړیوالې ورځې موخه د قربانیانو درناوی او د موټر چلولو د اصولو مراعاتو ته پاملرنه ده. په افغانستان کې د پېښو د تازه شمېرې په اړه د ترافیکو ادارې د ۲۰۲۶ کال پوښتنو ته ځواب نه دی ورکړی؛ خو د ۱۴۰۳ لمریز کال لپاره یې ویلي وو چې له حمل تر جدي پورې شاوخوا دوه زره کسان وژل شوي او لږ تر لږه اووه سوه نور ټپیان شوي دي.

د ترافیکو د ادارې د یوه پخواني چارواکي په وینا، د پېښو نیمایي برخه د معیاري سړکونو د نشتوالي له امله رامنځته کېږي. له بلې خوا، د ننګرهار اوسېدونکي ناصر خان ناصري د پېښو د کمولو لپاره ولسي کمپاین پیل کړی او موټرچلوونکي احتیاط ته رابولي. هغه ویلي چې د ژمي پر مهال هم غواړي په سالنګ، ماهیپر، د پکتیا–خوست پر لار او نورو ولایتونو کې خپل پوهاویز فعالیت ته دوام ورکړي.