د افغان کرکټ د مینه‌والو کورEnglish ↗
افغان اتلان
کورپاڼه خبرونه

د ملګرو ملتونو کارپوهان: افغانان دې له خطرناکو سیمو ته نه ستنېږي

افغان اتلان · پښتو
د ملګرو ملتونو کارپوهان: افغانان دې له خطرناکو سیمو ته نه ستنېږي

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو کارپوهانو له اروپايي هېوادونو او نورو دولتونو غوښتي چې افغانان داسې ځایونو ته بېرته ونه لېږي چېرې چې د هغوی ژوند، ازادي او خوندیتوب له جدي ګواښ سره مخ کېدای شي.

کارپوهانو دا غوښتنه د پنجشنبې په ورځ، د اکتوبر په ۲۲مه، په خپره شوې اعلامیه کې کړې ده. دوی ویلي، هېوادونه باید د بشري حقونو او کډوالو د ساتنې په اړه خپلې نړیوالې ژمنې عملي کړي او د هر افغان د بېرته ستنولو پرېکړه د هغه د ځانګړو شرایطو او احتمالي خطرونو له ارزونې وروسته وکړي.

په اعلامیه کې د افغانستان اوسنی بشري حقونو وضعیت ډېر خراب بلل شوی دی. د ملګرو ملتونو کارپوهانو ویلي چې ښځې او نجونې له پراخې او منظمې جنسیتي ځورونې سره مخ دي؛ د دوی په وینا، د دې اقداماتو کچه ښايي د بشریت ضد جرمونو تر بحث پورې ورسېږي.

د افغانستان د بشري حقونو لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړي راپور ورکوونکي ریچارډ بینیټ ویلي چې دی له نورو ځانګړو راپور ورکوونکو او کارپوهانو سره یوځای له اروپايي ټولنې او نورو هېوادونو غواړي افغانان هغو خطرونو ته بېرته ونه استوي چې د دوی ژوند او خوندیتوب ته زیان رسولی شي. نوموړي پر دولتونو غږ کړی چې د بېرته نه شړلو نړیوال اصل رعایت کړي.

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو د کارپوهانو په باور، نړیوال قوانین هغه مهال د یو کس لېږد یا شړل منع کوي چې نوموړی د ژوند د له لاسه ورکولو، شکنجې، ناوړه چلند، جبري ورکېدو، خپلسرې نیونې، له عادلانه محاکمې څخه د څرګند محرومیت یا د بشري حقونو د نورو جدي سرغړونو له خطر سره مخ وي. دوی ټینګار کړی چې د بېرته ستنولو له پرېکړې مخکې باید د هر شخص حالت جلا وارزول شي.

د کډوالو د حقونو فعال ګل ولي پسرلي هم ویلي چې افغانان باید په زور او جبر ونه لېږل شي، ځکه د افغانستان شرایط د خلکو د خوندي بېرته ستنولو لپاره برابر نه دي او اجباري ستنول د نړیوالو قوانینو او اړوندو کنوانسیونونو خلاف تمامېدای شي. دا څرګندونې داسې مهال کېږي چې د اروپايي کمېسیون چارواکو د روان کال په جون کې په بروکسل کې د طالبانو د یوه پلاوي کوربه‌توب کړی و او د افغانانو د بېرته ستنولو په اړه یې خبرې کړې وې. طالبان، چې د ښځو او نجونو پر وړاندې د خپلو تګلارو له امله له نړیوالو نیوکو سره مخ دي، ادعا کوي چې د افغانستان د ټولو وګړو حقونه د افغان کلتور او اسلامي شریعت په چوکاټ کې خوندي دي.