د افغان کرکټ د مینه‌والو کورEnglish ↗
افغان اتلان
کورپاڼه خبرونه

د زړه سوري لرونکي شاوخوا ۱۴ زره افغان ماشومان د درملنې په تمه دي

افغان اتلان · پښتو
تازه خبرونه — Afghan Atalan

په افغانستان کې زرګونه ماشومان، چې د زړه له سوري او نورو مورزادي قلبي نیمګړتیاوو سره مخ دي، د ژوند ژغورونکو عملیاتو په تمه دي. کورنۍ وايي، د درملنې د لګښتونو د برابرولو توان نه لري او د افغاني سرې میاشتې له لارې د نوبت رسېدو لپاره یې کلونه انتظار کړی، په داسې حال کې چې د ځینو ماشومانو روغتیا ورځ تر بلې خرابېږي.

د کونړ د څوکۍ ولسوالۍ اوسېدونکی محمد ابراهیم وايي، درې کلنه لور یې «مروا» د زړه په سوري اخته ده او د عملیاتو لپاره یې د سره میاشتې په اداره کې اسناد ثبت کړي دي. هغه وايي، د شخصي درملنې لګښت له یو لک څخه تر یو نیم لک افغانیو رسېږي او دی، چې بې‌کاره دی، د دې پیسو د برابرولو وس نه لري. د ابراهیم په وینا، د ده درې کلن زوی محمد هم تېر کال د همدې ناروغۍ له امله مړ شو، خو د درملنې نوبت ته له رسېدو مخکې یې ژوند له لاسه ورکړ.

د کندهار د یوه دوه کلن ناروغ ماشوم، نسیم، نیکه خیرمحمد هم وايي، ډاکترانو ورته ویلي چې د ماشوم زړه سوری لري او په هېواد کې یې درملنه نه شي کېدای. نوموړی زیاتوي چې کورنۍ یې له اقتصادي ستونزو سره مخ ده او د ماشوم د درملنې لګښت نه شي ورکولای. دغه کورنۍ له افغاني سرې میاشتې، نړیوالو روغتیايي ادارو او مرستندویه بنسټونو غواړي چې د ناروغو ماشومانو د درملنې لپاره مرسته وکړي.

د افغاني سرې میاشتې یوې سرچینې، چې نه یې غوښتل نوم یې خپور شي، ازادي راډیو ته ویلي چې په ټول افغانستان کې شاوخوا ۱۴ زره ماشومان د زړه د سوري په ګډون د قلبي مورزادي نیمګړتیاوو له امله ثبت شوي دي. د سرچینې په خبره، نږدې اووه زره ماشومان داسې پېچلي حالت لري چې د افغانستان په روغتونونو کې یې درملنه ممکنه نه ده او د جراحۍ لپاره باید هند، جرمني او نورو هېوادونو ته ولېږدول شي.

سرې میاشتې ویلي، د خپلو نړیوالو همکارانو په مرسته هڅه کوي یو شمېر ناروغان بهر ته ولېږي، خو د اړتیا په پرتله یې مالي او روغتیايي امکانات محدود دي. د ادارې د معلوماتو له مخې، د ناروغانو د راجع کولو پرېکړه د طبي ارزونې، د مرستندویو بنسټونو د ظرفیت او موجودو مالي سرچینو پر بنسټ کېږي؛ له همدې امله ګڼ ماشومان لا هم د انتظار په نوملړ کې پاتې دي.

د کابل د اندراګاندي ماشومانو روغتون د زړه د جراحۍ متخصص محمدحنیف تسل وايي، په دغه روغتون کې له تېر یوه کال راهیسې د ماشومانو د زړه د عملیاتو مرکز فعال شوی او هره ورځ له ۱۵ تر ۲۰ ماشومانو معاینه کېږي. د هغه په وینا، په همدې موده کې شاوخوا ۲۰۰ عملیات ترسره شوي، خو د درملنې ځنډ د زړه د زیانمنېدو خطر زیاتوي. نوموړی وايي، دغه ماشومان د انتاني ناروغیو پر وړاندې حساس وي، ژر وزن نه اخلي او تر عملیاتو پورې دوامدارو درملو، ځانګړې پاملرنې او مناسبې تغذیې ته اړتیا لري.

متخصصان قلبي مورزادي نیمګړتیاوې هغه ستونزې بولي چې له زېږون مخکې د زړه په جوړښت کې رامنځته کېږي. د دوی په خبره، ځینې ډولونه یې په درملو یا محدودې درملنې کنټرولېږي، خو پېچلې بڼې یې جراحي ته اړتیا لري. په افغانستان کې د پرمختللو عملیاتو تجهیزات، متخصص جراحان او له جراحۍ وروسته د پاملرنې مرکزونه محدود دي؛ له همدې امله د بهرنیو درملیزو پروګرامونو کمېدل د انتظار په نوملړ کې د ماشومانو شمېر لا زیات کړی دی.