پښتو ادب · شاعران
سید عبیدالله نادر
د سید عبیدالله نادر پېژندنه او شعري ټولګه. لاندې شعرونه د افغان اتلان له موجود کتابتون سره تړلي دي.
شعرونه
15 خپاره شوي شعرونه
د اوهامو څلور لار کې!بشپړ شعر ولولئ
د اوهامو څلور لار کې!
سید عبیدالله نادر
کال ۱۳۷۶ پیښاور
د اوهامو څلور لار کې
نن د حــــــــــــــــالاتو له ناخـوالو ژړیدلی یمه
د زمــــــــــــــــــانی له بی دردانـو کړیدلی یمه
هغه پتنـــــــــګ یم چې له کـور او له دیاره لری
چې د بیلتون په سرو لمــــبو کې سـوځیدلی یمه
خلاص می له لو می د وسواس کړه، لیونتوبه راشه
چې څلـــــــــــــور لار کې د اوهامو دریدلی یمه
زه هغه پاڼه، په چمــــــــــــــن د ارمانو کې یمه
چې د خزان د راتلو مخــــــــکی ،غورځیدلی یمه
ما نه پښتنه ،زمـــــــا د حـال او د احوال مه کوه
زه د خـــپل قام په درد و غم کې کړیـدلی یــــمه
که په حضــور کې می غلیم، شــرم و حیا نه کوی
ځــــــــــــکه چې زه، له پښتنی برم لـویدلی یمه
خلاصـــــه لا نه وي ، یو غـــوټی د ارمانـونـو زما
چې په ګلـشن د ارمـــــــــانـو کې ، رژیدلی یــمه
سید عبیدالله نادر
تياره ذهنيتونه !بشپړ شعر ولولئ
تياره ذهنيتونه !
سید عبیدالله نادر
کال ۱۳۷۹پیښاور
تیاره ذهنیتونه
دلــــــــته بیدو کــــــې ، څوک بیدار نه پریږدی
دلتـــه د ځان نه ، څوک هوښــــــیار نه پریږدي
چي د پردي شاته ، دښمـــــــــــــــن کړي رسوا
احســــــاس خــــــاوند ، او خبر دار نه پریږدي
دلـــــــــــــــته دي لوبی ،مـــــــعرفت په ناموس
دعلــــــــــــم و فن دلـــــــــــــته آثار نه پریږدي
چي ترې نه ویره کړي ، په خـــــــوب کې غلیم
د خپل دښـــــــمن د سترګو خــــــار نه پریږدي
ذهنـــــــــــــــــــــــــــــیتونه دي ، تیاره د خلکو
چي په میدان کې ، شهـــــــــــــسوار نه پریږدي
د آرزو دبڼ ، نیالـــــــــــــــــــــــــګي شولو وچ
ځــــــکه چي باغ کي ، څوک مالیار نه پریږدي
چي خـــــــــپل وطن غواړي ، مشرق د سر تاج
داسي دردمن ، سیاستمــــــــــــــــدار نه پریږدي
تل وژل کیږي ، غمـــــــــــــخواران ، د بـــــشر
په دي وطن کې ، اهل کــــــــــــــــار نه پریږدي
چي وي روښــــــــــــــانه ، مـــــعرفت په ډیوی
داســــــــــی څراغ ، په دغـــــه لار ، نه پریږدي
چی وي بیمــــــــــــــــــارتل ، په کــــــړاو دوطن
د سید حـــــسن په څیر ، بیمـــــــــــار ڼه پریږدي
داســــــی غمـــــجن ، چي د وطن په حـــــال کې
ژړا شــــیون لري شــــــــــــــــــعار ،نه پریږدي
چي په خـــــــــــــــپل قام ، او خپل وطن وي مین
د سید جمـــــــــــال غوندی ، غمخوار نه پریږدي
په ســــر دارئ چي یي، نازیږي ملـــــــــــــــــت
لـــــــــــــکه اکبر غـــــــوندي سردار، نه پریږدي
چي د دردمنو ، سترګو تور وي همـــــــــــــــیش
سید اسمــــــــــــاعیل غوندي ، نامدار نه پریږدي
مهـــــــــــــــــــــار دی تل د بي هنرو، په لاس
اهل تدبیر ته ، دا مهــــــــــــــــــــــار نه پریږدي
چي یي تو یږي ، له زخمـــــــــــــــــی زړه ویني
داســــــــــــــــــي دردمن ، په دي دیار نه پریږدي
خران وهلی ، دا ګلشـــــــــــــــــــــن دی ، زمونږ
دلته په باغ کي څوک ،بهــــــــــــــــار نه پریږدي
تل وي حــــاکم ، په دي چمــــــــن دا قـــــــــانون
چي د بلـــــــــــــــــــبلو چغـــــــــهار ، نه پریږدي
تیــــــــارې په ګور، د ارمــــانو شوي خـــــورې
دلتــــــــــــــــــــه څوک شمع، په مزار نه پریږدي
زخمي زخمی کړي، د دردمــــــــــــــــنو ، زړونه
پرهار علاج ته پرســـــــــــــــــــــتار ، نه پریږدي
نادره مه خوره ، د زړه وینـــــــــــــــــــي دي نور
چي دلته وړ ، د افتـــــــــــــــــــــــخار نه پریږدي
سید عبیدالله نادر
د اسرارو فهم !بشپړ شعر ولولئ
د اسرارو فهم !
سید عبیدالله نادر
دلتــــــــــــــه نغښتي ، په هر پاڼی حـــــــــکمتونه
صـــــــــــــاحبــــد ل ته یي، پرانیســـــتی،دفترونه
چي د زړه په ســــــــــــتر ګو، ګــوري دي ګلشن ته
د عبــــــــــــــــــــــــرت په غـــــوږو، آوري آوازونه
دلتـــــــــه هیڅ شئ، بــــی حکمــــته، پیــدا نه دی
غواړي فهــــــــم د اســـرار ، عــــــــالی فــــــکرونه
عبرت بین، له خـــــارو خــــسه ټــــــــــــکي اخلی
غافــــــــــــــــلان په تغــــــــافل ږدي ، قــــــدمونه
که عبرت سترګی ، څــوک خلاصی په جهان کړي
هــــر ذرې کي، لوســــــــتل کیږي ،کــــــــــــتابونه
په سپـیرو خـــــــــاورو کې ،لوی اسرار پراته دي
پیدا کیږي لــــــــــــه همدې خاورو، ګــــــــــــلونه
په غـــــوږونــــــــــــو د زړه واورئ، څــوخــــبرې
چي په دي کـــــــــــې ، ددردمـــنو دي دردونــــه
چي سپیرو خــــــــاورو د پاسه، تاسي خپي ږدي
دا د ډیرو نــــــــازولــــو دي ،ســـــــــــــــــــــرونه
مونږ نه مخکــــــــي زمـــــانی دي خــــاورې کړي
د مغــــرورو، تاجـــــــدارانو، اندامـــــــــــــــــــونه
ددنیا په مــــــکارۍ ،ګـــــــــــــــــوره تیر نه شئ
چی هر خــــــوا یي ، غـــوړولي دي دامـــــــــونه
په حــیرت کــې صـــــاحبد ل دی، دي مقـــام ته
ځکـــــــــه اوري ، د پردۍ شـــــاته ســـــــــازونه
لکــــــه ګل په خــــــــــاموشۍ کی یي ،بیان دی
چـــوپه خـــــوله د زمـــــــــــانی کې دي ،رازونه
چی آثار د معــــــــــــــــرفت په کې ښــــکاریږي
و هغو ته زمـــــــــــانه وایي ،حـــــــــــــا لــــونه
توری کـــــــاڼۍ د صـــــــحرا کړي ،هم خـــــبري
دا بید یا، د معـــــــــرفت غــــواړي ، غــــــوږونه
هوښیــــــارانو ته یو ټکی ، لــــــــوی دیــوان دی
چي هـــغوی ویني ، ذرې کـــــــې جهــــــــــانونه
هر یو راز به د عـــــــــــــــالم ورته بر بنډ شــــي
په بینا ســــترګو چي څـــــــــــوک کړي ،نظرونه
هغوی لیري دي ،د خــــــــــــدای د مـــعرفت نه
چي د جـــــــــــــــــــهل په بستر وهي، خوبونه
کــــه معـــــــــراج ته د پوهنـــۍ ،ســـفر غواړئ
نو روښــــــانه کړئ، د زړونـــو مشـــــــــــــعلونه
کـــــــــه دعـــلم په زیور باندی، سمـــــــبال شئ
په یقـــــــــــــــــــین ســـره به نه وي ،دا دردونه
زمونږ په حـــال ، همــــــــدا افسوس په کار دی
چـــي لا ډک مو د کيـــــــــني څــخه دي ، زړونه
د وحـــــد ت کړۍ کې ،ټول عــــــــــــــــالم تړلي
مونږ په خـــــــپل لاس، د نفاق کرو تــــــــخمونه
د نړۍ خلـــــــــک، فـــضا خـــــــــــواته روان دي
مونږه تیر، په جهــــــــــــــا لت کې کړه عــمرونه
معرفت خاوند ، چي وګــــوري خپل حـــــــال ته
جــــــــوړوي د خـــپلو اوشــــــــکو، دریابـــــــونه
خپلو ســـــــترګو باندی وینی، نادر خپــل حـــــال
چي لنډ شــــــوی یي، د ژوند دي تــــــــنــــابـــونه
سید عبیدالله نادر
د آرمانونو سولي ته !بشپړ شعر ولولئ
د آرمانونو سولي ته !
سید عبیدالله نادر
راشـه راشــــــه چې بهار په تا ښـایـــسته شي
د ګــــلونو نو بـهار په تا ښــــــــایسته شــــــي
نرګسـان دي په باغچو کښي ځوړند ســــرونه
راشــــــه نن چې ننګرهار په تا ښـــایسته شي
مودې وشوي چې د زړه ښار مو دی، بد رنګه
راشه راشه چې دا ښــــار په تا ښـــایسته شي
نغمه خوان بلبلې،په کوم ورشو کښی ګرځي؟
دلته راشـــه چې ګلزار په تا ښـــایـــسته شـي
د انتظار ســترګي مو تت شوي ســتا په لاره
راشــه راشــه چې دا لار په تا ښـــایسته شي
مونږ پیلي دي باغــچو کښي هـــــار د ګلونو
راشــه راشه چې دا هــار په تا ښــایسته شي
رارسیږه د زړه ســره ، چې دایې وخت دی
چې دا کلی او ديار په تا ښــــایسته شــــــــي
زمونږ محــــــفل ته په خـــوارانو لاره وکړه
چې محفل ډول وسیــنګار په تا ښــایسته ښی
سید عبید الله نادر
د رحمن بابا په پېروي زما يو شعربشپړ شعر ولولئ
د رحمن بابا په پېروي زما يو شعر
سید عبیدالله نادر
د رحمان با با د دي غزل په پیروي
اى زما د زړه آرامه راشه راشه
سرو قده ګل اندامه راشه راشه
چې همه واړه خوبان دي مقتديان دي
د همه واړو امامه راشه راشه
کال ۱۳۷۷پیښاور
غزل
ای زمــونږ د زړه درمـــــــــــانه راشه ،راشه
ته مــــو تن کې ،روح او ځانه راشـه، راشه
په بڼو مــــــــــــــــو جــارو کـړی، درته لاره
بی قرار زړونو آرامــــــــــــــه، راشــه راشـه
څلور لارو د او هامــــــــــــــو کې شـو پاتی
ته په هر چا مـــــــــــــــــهربانه راشـه راشه
بی رهبره بی امــــــــــــــــــــامه قافله شوه
د خورو ورو ســـــــــــــــاربانه راشـــه راشه
مصیبت علاج دا ستا پّه لاس کې پروت دی
ای زینـــــــــــت ددي کاروانه راشـــه، راشـه
د غضــــب کاڼې له هر خــوا په مــونږ اوري
د رحمـــــــــــت وریځ او بارانه راشه، راشه
په تدبیر او په ســـــــــوچــونو ، پوره نشوه
هر مشــــــــــــکل مخ ته آســانه راشه، راشه
د نادر سـترګي څــلور شو ی ســــــتا په لاره
د دردمن زړونــو ارمـــــــــانه ، راشــه راشــه
ته امـــــــــــــام د قافلی شه ، دي تــیارو کې
جهـــــــــــــالت باندی توفانه ، راشــه راشــه
سید عبیدالله نادر
زما اثربشپړ شعر ولولئ
زما اثر
سید عبیدالله نادر
زه په خــپل ذات کـــښي دا جوهر لـرمه
چې له دردمـــن زړونــــو، خــــبر لرمـــه
له هـــــر چــا ځـــکه، تل ځـــــاریږمه زه
چې له دنـــیا څـــــخه، ســــفر لــــــرمه
زنده دلانـــــــو ته، په خـــــــــپله ویــــنا
داســــــي طلــــــسم، او اثر لـــــرمــــــه
چې هر دردمن می ، له وینا اخلي فیض
زه په خـپل زړه کښي، دا ګــوهـــر لرمـه
د آشــــنایانـــــو، او دردمــنو زړو کښي
کــــله نا کـــــله، زه ګــــــذر لـــــرمــــــه
چې هر چــــا زړه رانه ناهــــیلي نه شـــي
په خــــپل ویـــنا باندی، نــــــظـر لـــرمه
چې د هـــمــت په ســــیارو ګـــــرځي تل
زه داســي خــــــیال، داســــي وَزَر لـرمه
سید عبیدالله نادر
زه او خیال !بشپړ شعر ولولئ
زه او خیال !
سید عبیدالله نادر
چې ســـاقي په لاس کــــــــې راکړله ، جـــــــامونه
رانه هیر یې کـــــــــړل ، د تیر عــــمر غــــــمونه
کرۍ شــــــــــــپه ده ،او ټــــــــــولي ده ، د رندانو
زه او خـــــیـال ،او د بد مســــــــــــــــتو آوازونه
چــــیرته لاړې ، ای زمـــا فلســــــــــفي خـــــیاله
راشه وســــــــــپړه ، د نوي ژوند بابــــــــــــــونه
یو ځـــــــــل بو می ځــــــــه لــه خوده ، بیخوديه
چې هجران لمــــــــبو می زیات کــړله ، دردونه
د هســــــــتي په معـــــــــــما ، باندی پوه نه شوم
څوک به وي چې راته راکـــــــــــړي ، ځوابونه
هومره پوی یم د عبرت په دې صــــــــــحرا کې
زمانه ښــــــــــــایي هر چـــــــاته ، بیل رمزونه
هسی ورک، یو څو شیبي شوم په خپل ځان کې
تصـــور کې چــــې می کېښوده ، ګــــــــامونه
ځینو لاره ، په حـــــالاتو کــــــــــــې کړه ورکه
ځیني ورک کړل ، په لويي کې خپل ځــــــانونه
نه پوهـــــــیږم دا د چــــا ، د پـــــــښو آواز دی
چې می زړه ته رارســـــــــــــــیږي ، پیغامونه
چې یې زړه په معرفت ، روښـــــــــانه نه وي
هیڅ تأثیر به پرې و نه کړي ، دا نظــــــــمونه
تربـــــیت مــــــــــو بنیادي ، ســـمول غواړي
که نه ټول عمر به مـــــــونږ یو او جنــــګونه
معرفت کې به ، ټول ســـــــــــیمه ګلستان شي
که مونږ وکرَو ، په لارو کې ، ګـــــــــــــلونه
ظلمتونه ، او تیارې به شـــــــــي ، نور ختمې
که روښــــانه کړو ، د لارې مشــــــــــــعلونه
انسانیت به خپل ، معراج ته ورســــــــــــیږي
له کینو نه که مو وژغـــورل ، خــــپل زړونه
سید عبید الله نادر
د بیدارۍ وږمې!بشپړ شعر ولولئ
د بیدارۍ وږمې!
سید عبیدالله نادر
سپتمبر دوهمه ۲۰۲۲ کال دوبی
د بیدارۍ وږمې
د زړه په ســترګو،ړندیدو نه ،نه لــیدل ښه دي
له بی کیفــــیته خـــندا نه،ژړیــدل ښــــــه دي
چې اشــــارو د زمــانې نه، عــبرت نه آوري
بیا له دا هســــی اوریـــدو نه، کڼیدل ښــه دي
چې په درست عمر،د چا په درد کې دوا نشي
داسي حیـــات او اوسـیدو نه ،ورکیدل ښه دي
چې متانت خپل، په مقام او چوکی نه ســــاتي
داسي مقام نه خــــو له سره ، پرزیدل ښه دي
د ضدیت په خره سپاره به،تر څـــو مونږه یو
مصلـــحتونو ته هم غاړه، ایښــــودل ښــه دي
د پرَدو له غلامۍ ، او بد شـــهرته څـــــــــخه
په خپل جونګړه کې عمرونه، کړیدل ښه دي
هغه بنیاد د ماڼۍ ، چې له شروع نه وي کوږ
د بی بنــــــیاده آبادۍ خو، نړیدل ښــــــــه دي
هلته چې وي ، معـــــــنویاتو او د فــضل مقام
د معرفت وږمې له ځـــانه خــــورول ښه دي
لویي ګــــذار کړو ، ذلت او نا پوهۍ کندې ته
له خپل غرور او تکبر نه ، کــوزیدل ښه دي
محبت او د اظهار تندی ، مخــــــلوق له پاره
لکه غوټۍ په څیر هر چاته، غوړیدل ښه دي
چې یې وږمې د بیدارۍ،هر چمن کې نه وي
داسي ګــــلونو غــــوړیدو نه، رژیدل ښه دي
چې په کلام کې د شاعر، د ویښتیا څه نه وي
داسي وینا او له لیـــکلو، نه لیــــــکل ښه دي
سید عبید الله نادر
ازلیت !بشپړ شعر ولولئ
ازلیت !
سید عبیدالله نادر
کال ۱۳۷۶پیښاور
د هستی د خالق په ثنا او صفت کې
ازلیت
درنه چوپتــــیا کــــې ، دا د لوی آسمـــــان
ستا د قدرت او عظمـــــــت ، نښــــــــي دي
په تـــــور تورتم، د سمــــــــــــــندرو په تل
ســــــــــتا د بی شانه ، ازلیت نښــــــــي دي
په دروند رفتـــــــــار، او قدمــــــــــو د عدم
ستا عظـــــــمت ، او ابدیت نښــــــــي دي
په وران ویـــــــجاړو ، ادیرو کـــــــې د ډار
ستا د قدرت او د هیــــــــبت ،نښــــــــي دي
تورو تیارو ، او ظلـــــــــمت کــــــې د شپو
ســـــتا دغرور، او صــــــلابت نښـــــي دي
په طــوفــــــانونوکې ، د بحرونو ســـــــــتا
د جبــــاریت او قهــــــــــاریت نښــــي دي
درنه چوپتیا کـــې، د زمان و مـــــــــــکان
ډیر عبرتنــــــــاکه ، د قدرت نښـــــــي دي
هلتــــــــــه چي چـــــــا ورته نظر نه رسي
ستا د نظــــــام ، د پراخیت نښـــــــي دي
په سراسر د حیرتنـــــــــــــــــــــــاکه نظام
ستـــــــــــــا لایزاله ، حریت نښــــــــي دي
په درست ســــرحد د کـــــایيناتو کې ، ستا
د لوړ شوکت او حاکمیـــــــــــــت نښي دي
په رمــــوزاتو د عــــــــالم کــــــې ، همیش
هـــر یو غــافل ته د عبرت نښــــــــــي دي
چي په جوړښت کې ،ســــتا د کون ومکان
ستـــــــــــا د تدبیر، او درایت نښـــــي دي
ګردنده ســــــــتورو ، او نظام کې د شمس
د لازوال ، خود ارادیت ، نښــــــــــــي دي
اســــــرارو ډکه د وجـــود مـــــــــــاڼی کې
ستا د رفـــــعت و، الـــــوهیت نښــــــي دي
په کـــــــاڼو بوټو د چمــــــــن کـــــــي وینو
ستاد حشمـــــــت او جـــلالت نښــــــــي دي
هر کاڼــــئ بوټـــئ ، عـــــــبرت بین د پاره
دي چمن کــــــې ، د مـــعرفت نښــــــي دي
په هر اندام او په وجـــود کـــــي زمـــــونږ
ستــــا د پو هني ، او حکمــــــــت نښي دي
شور و فریاد د بلبــــــــــــــــــلانو، ســــحر
ستا د ثـــــــنا ، او د صـــــــفت نښــــي دي
(سید عبیدالله نادر)
د بیخودۍ عالمبشپړ شعر ولولئ
د بیخودۍ عالم
سید عبیدالله نادر
نه پو هیږم چــــي دا تحــــــویر د چــا دی
چي په خــــوله راځي څه تـــقریر د چا دی
بل عالم ښـــــــــکاري راته ، بیــخودۍ کې
د خپــل حـــــاله وتل، تــد بیر د چـــــا دی
چي هر حرف می وځـي مسـتانه، له خولي
نه پو هــیږم چــــي دا تـــا ثیر د چـــــا دی
چی هر لمــــــحي وي ورته زړه په سـجده
په محراب د ضمـــــــــیر تصویر د چا دی
په عقــــــل و پوه چي نـــــــازیدو نشو پوه
له بنیــــــــاده جهــــــان ، تعمــــیر د چادی
چي ماتــــــم دار وي ټـــــــول عالم د یو بل
په دي ماتـــــــــــم سرای کي ویر د چا دی
ځیني تل غواړي بد خواهــــي د عـــــــــالم
نه پوهیـــږم چی دا تفســـــــــــــیر د چادی
تمام ژوند مي کړو دود مجمـــــــر د هستي
نه پوهیږم چــــی دا ،تقدیر د چـــــــــــا دی
سید عبیدالله نادر