پښتو ادب · شاعران
محمد زيب منتظر مسيد ( کندهار )
د محمد زيب منتظر مسيد ( کندهار ) پېژندنه او شعري ټولګه. لاندې شعرونه د افغان اتلان له موجود کتابتون سره تړلي دي.
شعرونه
2 خپاره شوي شعرونه
مرور شهيدبشپړ شعر ولولئ
مرور شهيد
محمد زيب منتظر مسيد ( کندهار )
مرور شهيد
اي د ميړاني ،غيرتي او سرلوړي ولس مېړنيه شهيده!!!
ښه مي په ياد دي ..
پداسي حال کي چي خپلي هيلي اواوميدونه،
خپلي دزړه ټوټي اولادونه ،
او ددنيا واړه خوښي او خوشالي دي تر شا پريښودي وي،
د وچي ډوډي ګوله او غوټه پياز به دي په ملا پوري تړلي ؤ،
څيري جامي،
وچي چاودلي شونډي،
ايبلي پښي،
ببره ږيره،
اووږي ،تږي به
په اغزنو لارو،
په غرو رغونو،
دښتو، بيديا وو کي،
لالهانده روان وې
ترڅو به دي ځان دهغه غليم سره د جګړي او جهاد له پاره،
توده مورچل ته ورساوه ،
چي په نړۍ کي يي د ځواک مخه هغه چا هم نه ليدله ،
څوک چي نن ځان د ټولي نړي واکمن ګڼي.
هوکي
پداسي حال کي چي په څيره کي به دي
دميرويس نيکه او ستر احمد شاه بابا
د غيرت، ميړاني ،ننګ او وطنپالني،
نښي نښاني له ورايه په ځليدو وي،
سترګي دي نه پټيدي،
خوب او ارام نه در ته
دخپل غليم سره د مقا بلي په انتظار کي به
په شپو ،شپو په مورچل کي ناست وې
د وطن پيغلو او ځوانانوبه
دتا په ميړانه او غيرت ناز او وياړ کوه،
ته به يي يه بدلو کي يادولي،
ستا يه ليدو به يې د غليم په وړاندي
د جګړې او مبارزې لپاره په زړونو کي
نوی ځواک او قوت مونده
دوطن او ولس دخپلواکۍ او ازادۍ په لاره کي به يې
د سرښندني جذبه او احساس
په ولولو اوپه څپو راتلل
نه مي هيريږي
د تا په زړه کي
د غليم د توپو نو، ټا نکونو ، راکټونو،الوتکو او ....
ويره او ډار نه ؤ
تا ته هغه کمزوري او نا توانه ښکاريده
ته به د هغي مخي ته د تبرګي ، مچوغني ، ډبرو
او هغه ټوپک سره ولاړ وې
چي د خپل ميړني پلار او نيکه نه درته په نيکات (ميراث) پاتي ؤ
هوکي.
ته په رښتيا تر غليمه ځواکمن او زورور وې
تا هغه څه درلودل
چي ستا غليم يي تصور هم نشو کولاي
له تا سره د پلار او نيکه غيرت،ميړانه او ننګ مل ؤ
تا ټينګه عقيده او ټينګ ايمان درلوده
له تا سره د ميړاني ولس دعاګاني ملګري وي
دکونډو،رنډو او يتيمانو
پريادونه او زګيروي دي مل ؤ
ته په دي پوهيدې چي
دوطن دخپلواکۍ او ازادۍ ناوې
درته سترګي په لارده
تا ته پته وه چي
ته د ابدي وياړلي ژوندانه په لور روان يې
او د فردوس جنت پريښتې درته
د ګلو ګيډۍ په لاس ولاړي دي
ځکه خو دي ګامونه هم تر غليمه ګړندي ؤ
ته چي نه دي موټر پيژنده
نه دي په شا پسي ځان ساتونکي ګرځيدل
نه دي څوکۍ او قدرت ليدلي ؤ
نه د بنګلو او قصرونو خيا ل ؤ درسره
نه په سياست بلد وې
اونه خودنورو امتيازونو او مادياتووږی وي
بس يو فکر، يوخيال ،يوه انديښنه ،
يوه هيله او يوارمان دي په زړه کي درلود
چي هيواد او ولس دي
دخپل واک څښتنان وي
دپلار او نيکه په وياړلي خاوره دي
دپردو د ناولو پښو ګردونه پرينوزي
شمله دي ټيټه نه شي
اودسيالانو د پيغور نه شي
ځکه خودي دخپل خوږ زړګي ټوټې ،
خپل خوږ ژوند،
خپل ټول هغه څه
چي نورودهغو د تر لاسه کولو لپاره
دخپل ورور،خپل وطنوا ل په مري چاړه کيښوده،
هغو ته د رسيدو په خا طر يې
دهيڅ ډول ناراوااو غير مشروع چارونه دريغ او ډډه ونه کړه
تا د خپل وطن او ولس نه ځار او قربان کړل
دشهادت جام دي په سر پورته کړ
او ګام دي دوياړلي ابدي ژوندانه او جنت په درشل کي کيښود
هوکي.
ته ظاهرا ژموږ له سترګو پناه شوې
له څنګه مو ليري شوې
خو سپيڅلی روح دي
موږيوازي او ګوښي پرينه ښود و
هغه لا نن هم زموږ سره دي
زموږڅارنه کوي ،
زموږ ساتنه کوي.
پربرياوو مو خوښي او خوشالي کوي
په ناکامي او برمرغي مو پريشانه کيږي او اوښکي تويوي.
اې غيرتي شهيده!
ښه راته پته ده چي لږ ګيلمن غوندي يي،
ته مرور يي رانه،
چي ولي مو دتا په لحد څلي ندي جوړ کړي ؟
ولي ورباندي زيارت نشته؟
ولي مو په هغه جنډي ندي ځړولي؟
ولي مو په ځينو هغو کسانو، څلي او زيارت جوړ کړي ؟
پري مو جنډي ځړولي دي ،
چي له تا سره هيڅ ډول اړيکي او ورته والي نلري،
د په وينو د ګټل شوي وطن ،
د کنډوالو کيدو او ويجاړيدو لامل شول،
دهغه ټوټي ،ټوټي کيدل او ويشل يي غوښتل.
د تا د سر په بيه د خپلواک شوی ولس،
د وژني ،ځوريدني،توهين او تحقير لامل شول.
د تا دوينو د مدعيانو سره په يوه دسترخوان کينا ستل،
ستا دوطن او ولس د نيکمرغي اوسمسورتيا يې ورسره سودا وکړه.
ستا د سپېڅلي جګړې او جهادپه نوم يي سوداګري اوتجارتونه وکړل
ځانونه يي ستا دلاري او مبارزي پيروان بلل
خو ستا د وياړلي نوم او مقام سپکاوي يي کوه.
اي د ولس شهيده!
هوکي ،غږ دي اورم
چي رانه د ناهيد پوښتنه کوي ،
چي د خپل افغاني پت او ناوس د خوندي ساتلو او ژغورلو په خاطر يي
ځان له پنځمه پوړه لاندي راوغورځولو،
او ستا په لوري درغله.
دهغي مور رانه پوښتنه کوي،
چي د لور په پت او ناموس يى تيري شوي او لوټ شوي ؤ،
اوله ډيره غمه اوشرمه يي ځان وواژه.
ته رانه پوښتنه کوي
موږ هغوته کوم مقام او کوم لقب ورکړي؟
ياد ونه يي کوو که نه؟
په قبر يي ژاړو که نه؟
څلي پري شته ؟
جنډي پري رپي که نه؟
اي غيرتي شهيده !اي غيرتي شهيده!
ته له موږه مروريږه مه!
رانه ګيله مه کوه !
مخ رانه مه ګرځوه!
اوږدي جګړي ،
دسرووينو لښتيو،
دکونډو رنډو،يتيمانو پريادونو
له موږه هر څه ګډوډ کړي دي.
په سترګو کي مو اوښکي نه دي پاتي چي په تا وژاړو،
په پښو کي مو دم نشته چي دتا تر زيارته درشو.
هغو ګناهونوچي رانه شويدي،
سترګي يي راله ړندي کړي دي
کله کله د تور اوسپين ،
ښواو بدو،حق اوباطل تر منځ توپير هم نشو کولاي.
دشهيد مانا او مفهوم يي هم رانه گډ وډ کړيدي.
سرلوړيه شهيده!
ته راته په غوسه کيږه مه!
راته لارښونه وکړه،
راته هدايت وکړه،
پوه مو کړه،
راته ووايه ،
راته څرګنده کړه،
راته تعريف وکړه،
چي موږ چا ته دتا دلاري پيراوان ووايو؟
په چا باندي زيارت جوړکړو؟
دچا په لحد جنډي وځوړوو؟
اوپر چا وژاړو؟
پدي هم ښه پوهيږم ،
چي تاته زمونږ ډير کارونه اوکړه وړه،
عجيبه غوندي ښکاري.
چي موږ څه کوو؟
څه غواړو؟
خوته حيرانيږه مه!
ډير شيان تاته ځکه عجيبه غوندى ښکاري،
سر دي پرى نه خلاصيږي،
چي هغه وخت چي تا د غليم په وړاندي،
د ولس او وطن په خاطر جګړه اوغزا کوله،
هغه بل وخت ؤ
هغه شلمه پيړي وه،
ارزښتونه نور ؤ،
ګټي نوري وي،
وياړني نوري وي،
حالات نور ؤ،
اوسيا ست بل ؤ.
اوس وخت بدل شوي دي.
يوويشتمه پيړي پيل شويده
ارزښتونو،
ګټو،
وياړنو،
حالاتو اوسياست بدلون کړيدي.
نن ستا هغه غليم چي،
چي ستا په خاوره يي تيري کړي ؤ،
دتا تورسري يي کونډي اوبوري کړي،
ستا ماشومان يي يتيمان کړل،
وروڼه يي در له ووژل،
وطن يي درلي ويجاړ کړ،
له هغه ګوزاره چي تا ورته په سر ورکړ،
دتل لپاره له منځه تللي دي
د بشريت د تاريخ يوه ترخه خاطره ،
توره دوره اوتور ټکي ګرځيدلي دي.
خو له بده مرغه چي هغه وخت،
دهغه په له منځه تللو سره ،
ستا د ولس او وطن په غليمانو کي لږوالي نه راغي.
خپله وينه ،خپل بچيان او خپل وروڼه دي
دپردو په لمڅون ، درته غليمان شول.
د تا دلاري ځيني ملګري درته غليمان شول.
ستا دزيارت او مقام يي سپکاوي وکړ.
څلي يي درله ويجاړ کړ،
جنډي يي درله څيري او سوزولي.
هغه غليم چي تا يي په وړاندي جګړه کوله ،
دتا په وينو يي لاسونه سره ؤ،
نور نو غليم نه ګڼي ،
ورسره يي نوي ،نوي ياراني جوړي کړي،
په دوستي يي وياړي او هغه د ځان نيکا ت او ميراث بولي،
دتا دوينو بيه ورنه نه غواړي،
ورنه مننه کوي.
هوکي .
اى ميړنيه شهيده!
ښه پوهيږم ،
ستا هيله او ارمان لا ندي پوره شوي،
ته لږ غمجن غوندي يي،
ته لا ځوريږي!
ته لا نن هم ويني ،
چي ولس دي ،وطن دي،
تر پايه د بدمرغي له پنجو ندي خلاص شوي،
لا ورته ډير مزل په مخکي پروت دي.
ډير کږليچي اوپيچومي په مخه کي شته چي بايد ورنه تير شي،
ډير څه بايد هير کړي ،تر څو مراد ته ورسي.
ته وينى چى لا نن هم ځيني ليوان شته ،
چى ستا د بچيانودوينوته تږي دي.
هغوى وژني ،
ژوبلويى،
ځوروي او کړويې،
تحقيروي او توهينويى.
اى ميړنيه شهيده!
ته ځوريږى پدې چې
لا نن هم هغه ولس
چى تا يى د نيکمرغۍ او خپلواکى لپاره
ځان ځار کړ،
کړاوونه دى وګالل،
ستونزى دى په ځان ومنلى،
په يوه خوله ندي.
په يوه نغري نه سره کيني،
په خپلو مينځو کى تربګني کړي.
پردي راځي او دوى سره په يوه ځاي راغونډوي،
دوى د پردو مني خو د خپلو نه مني
ته خوږمن پدې يې چى،
د تا وروڼه او بچيان لا تر اوسه ددى وس نلري،
درک او احساس نلري،
چى خپل مسايل او خپلي مرڼي (جنجالونه) او ګيلى ،
په خپله حل کري.
خپل برخليک پخپله وټاکي.
خپل درد لره پخپله درمل شي،
د ولس ګټى پر خپلو ګټو غوره وګڼي.
هوکى!
ځينى کسان چى ځانونه ستاد لارى ملګري او پيروان بولي،
لا نن هم په خپل نيلي سپاره دي ،
وطن ا و ولس يى هير دى،
يوا زى خپلو ګټو ته ګوري،
دهغه مقام په قدر نه پوهيږل اونه پوهيږي چى ته يى لرى.
دوي له ابدي ګټو نه دونياوي ګټو ته ترجيح ورکوي.
بنګلى او ماڼۍ غواړي
موټر خوښوي،
په ځانونو پسى په لسګونو ځان ساتونکي ګرځوي،
د خپلى جګړى او جهاد بدل او مکافات پدى پاني دونياګى غواړي،
لقب اوامتيازات غواړي،
هغه ژمنى او لوزونه چي
جوړپه کور يې وير،ماتم شو .....بشپړ شعر ولولئ
جوړپه کور يې وير،ماتم شو .....
محمد زيب منتظر مسيد ( کندهار )
يوارمان
د نارام زړګي مې بيا ارام ميـــــــــــــــنده شو
چې مې يار راغی تر څنــــــګه مې ويده شو
می دمينې يې د شونډو جـــــــــــام کې راکړ
پرهارو لره درمـــــــــــــــــــــل زما د زړه شو
انديښنې،غم او خــــــــــپګان راځينې لاړل
خوشالي کړلاس را اوږد ، وچ مې ليمه شو
د رقيب خوله يې ورډکه کړه له خـــــــــــاورو
جوړپه کور يې وير،ماتم شو ،څومره ښه شو
هرخزان پسې پــــــــــــــــــــــسرلی راځي وګړو
هرچې غم ته شو تســـــــليم ،څومره ساده شو
منتظربه نورشکوه له ژونـــــــــــــــــــده څه کا
يو ارمان يــــــــــــــې و په زړه کې چې پوره شو
١٣٦٩_٢_١٧
کابل